Spis treści
Przedmowa ................................................................................................................................................ 5
1. ZGINANIE UKOŚNE – PODSTAWOWE DEFINICJE I WZORY ........................................... 7
1.1. Wiadomości podstawowe ..................................................................................................... 8
1.2. Naprężenia ................................................................................................................................... 11
1.3. Równanie osi obojętnej .......................................................................................................... 16
1.4. Warunek bezpieczeństwa ..................................................................................................... 17
2. ZADANIA PRZYKŁADOWE ............................................................................................................. 19
2.1. Przykłady belek obciążonych w dwóch wzajemnie prostopadłych
płaszczyznach ............................................................................................................................. 19
2.2. Przykłady ze śladem płaszczyzny obciążenia .............................................................. 35
3. ZADANIA DO SAMODZIELNYCH ROZWAŻAŃ ....................................................................... 50
Bibliografia ................................................................................................................................................. 52

Nowoczesne hydroizolacje budynków. Część 2 – Pokrycia dachowe

Niniejsze opracowanie jest kolejną z serii trzech książek dotyczącej hydroizolacji budynków. Druga część poświęcona jest pokryciom dachowym budynków, będących hydroizolacyjną warstwą przekryć dachowych. Ich zadaniem jest zabezpieczenie dachów budynków przed zawilgoceniem wodami opadowymi i wodami pochodzącymi z topniejącego śniegu – a w konsekwencji przed przenikaniem wilgoci w głąb konstrukcji i do wnętrza pomieszczeń.

Autorka analizuje stosowane materiały, a dla wyrobów w odniesieniu do których normy nie podają szczegółowych wymagań, proponuje optymalne wymagania techniczne wynikające z własnych badań i obserwacji. Prezentuje także rozwiązania zabezpieczania przed wnikaniem wody w rejonie krawędzi i zakładów, jak też w miejscach newralgicznych, np. przy ściankach attykowych oraz w miejscach osadzenia elementów ponad-dachowych.

Książka może być przydatna studentom budownictwa, pracownikom naukowym, jak również wszystkim uczestnikom procesu budowlanego: inwestorom, projektantom i wykonawcom robót hydroizolacyjnych.

W książce omówiono kompleksowo zagadnienia techniczno-prawne, których znajomość jest niezbędna w procesie eksploatacji obiektów budowlanych. Zagadnienia te ujęto w 12 rozdziałach zawierających 97 rysunków i schematów obrazujących złożone procedury postępowania, 12 fotografii oraz wykaz 114 pozycji wykorzystanej literatury technicznej. Książka jest kierowana w szczególności do właścicieli i zarządców obiektów budowlanych, może być również przydatna dla osób pełniących samodzielne funkcje techniczne w budownictwie oraz starających się o uzyskanie uprawnień budowlanych, a także wszystkich osób interesujących się praktycznymi zagadnieniami budownictwa.

W pracy:

1. Omówiono podstawowe pojęcia dotyczące procesu eksploatacyjnego obiektów budowlanych eksponując podstawowe zasady ich użytkowania, utrzymywania i zarządzania.
2. Scharakteryzowano podstawy prawne funkcjonowania systemu eksploatacji obiektów budowlanych, wyróżniając istotne przepisy prawa budowlanego oraz przepisy z obszaru budownictwa, które powinien znać właściciel (zarządca) obiektu budowlanego.
3. Omówiono obiekty budowlane jako podmioty procesu eksploatacyjnego, wyjaśniając: pojęcie obiektu budowlanego, klasyfikację obiektów, zagadnienie właściwości obiektu, stanu obiektu i procesu zmiany jego stanu pod wpływem oddziaływań występujących w przewidywanym okresie jego użytkowania oraz wymagania techniczne stawiane w art. 5 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane, w zakresie projektowania, budowy, użytkowania i utrzymywania obiektu.
4. Omówiono obowiązki właściciela (zarządcy) obiektu budowlanego w procesie jego eksploatacji wynikające z różnych przepisów prawa.
5. Omówiono najważniejsze problemy występujące w procesie eksploatacji obiektów budowlanych, takie jak zawilgocenie, utrzymanie w sezonie zimowym, utrzymanie zieleni, samowole budowlane, użytkowanie obiektów zabytkowych, termomodernizacja obiektów,  usuwanie azbestu, korozja oraz zmiana sposobu użytkowania obiektów – sygnalizując istotę problemów oraz stosowane metody rozwiązywania.
6. Omówiono problemy bezpieczeństwa obiektów budowlanych w procesie ich eksploatacji eksponując podstawowe informacje odnoszące się do pojęcia bezpieczeństwa obiektu budowlanego, konieczności i form monitorowania stanu bezpieczeństwa w szerokim ujęciu, w tym również czynności kontrolne dokonywane przez organy państwowe w procesie eksploatacji obiektu budowlanego.
7. Omówiono zagadnienia diagnostyki technicznej obiektów budowlanych w procesie ich eksploatacji, przedstawiając uwarunkowania tych działań, formy i zakres badań diagnostycznych oraz wymagania w zakresie sporządzania opracowań technicznych jako efektów tych badań. Zasygnalizowano również podstawowe elementy procedury oceny stanu konstrukcji istniejących obiektów budowlanych oraz ich naprawy.
8. Omówiono, w szerokim ujęciu, zagadnienie okresowych kontroli stanu technicznego obiektów budowlanych, eksponując praktyczne aspekty ich dokonywania i dokumentowania.
9. Omówiono zagadnienie robót budowlanych podejmowanych w procesie eksploatacji obiektów budowlanych, w tym definicje i klasyfikacje robot budowlanych, przyjęte w przepisach prawa, eksponując w szczególności ustawę – Prawo budowlane. Wyjaśniono również zasady analizy robot budowlanych z uwagi na uwarunkowania prawne ich realizacji.
10. Omówiono  zadania organów administracji państwowej właściwych w sprawach robót i obiektów budowlanych oraz ich rolę  w procesie eksploatacji tych obiektów.
11. Omówiono zagadnienie odpowiedzialności prawnej właścicieli i zarządców w procesie eksploatacji obiektów budowlanych związanej z niedotrzymaniem obowiązków związanych z utrzymaniem obiektów budowlanych.
12. Przedstawiono zagadnienie orzecznictwa w procesie eksploatacji obiektów budowlanych.

Krótkie wykłady z konstrukcji żelbetowych - Tom I

Książka, zgodnie z tytułem, przedstawia kolejne wykłady dotyczące projektowania konstrukcji żelbetowych. Ich układ i treść odpowiadają programowi studiów prowadzonych na Wydziale Budownictwa Lądowego i Wodnego Politechniki Wrocławskiej.
W pierwszym tomie omówiono podstawy projektowania konstrukcji oraz podstawowe informacje dotyczące stanów granicznych nośności – zginania, ścinania, mimośrodowego ściskania, skręcania, przebicia, mimośrodowego rozciągania i docisku. Położono przy tym duży nacisk na prostotę opisu zjawisk. Na szczególną uwagę zasługują rozdziały dotyczące mimośrodowego ściskania. Sposób ujęcia i opis głównych problemów jest oryginalny, a przy tym łatwy do przyswojenia. W ostatnim rozdziale zamieszczono przykłady obliczeń nawiązujące do treści wykładów.
Książka może być przydatna zarówno dla studentów budownictwa, jak i osób prowadzących zajęcia dydaktyczne. Również projektanci mogą znaleźć w niej omówienie interesujących ich praktycznych problemów.
Tom drugi obejmie zagadnienia związane z kursem Konstrukcje betonowe – elementy i hale.

Betonowe konstrukcje sprężone w budownictwie ogólnym

Niniejsza monografia prezentuje kompletną wiedzę nt. wyznaczania wpływu sprężenia cięgnami na naprężenia w betonie. Autorzy uściślili zasady, które mogłyby się wydawać powszechnie znane, ale które nie zostały jasno i ściśle ujęte w normach. Za podstawową zasadę uznano rozpatrywanie sprężenia jako sumy oddziaływań zakotwień (lub sił przyczepności przy końcach cięgien w strunobetonie) i poprzecznych nacisków cięgien sprężających. Dzięki temu udało się sformułować jednolitą teorię dotyczącą sprężonych elementów statycznie wyznaczalnych i hiperstatycznych. Wzory i zasady zawarte w normach okazują się szczególnymi przypadkami tej teorii. Jasno przedstawiono także rolę momentów i reakcji „wzbudzonych” w elementach statycznie niewyznaczalnych.

Podobnie jak w innych książkach autorstwa M. Knauffa i jego współpracowników bardzo dużą wagę nadano przykładom obliczeń. Książka zawiera także wykaz najważniejszych oznaczeń i spis tablic. Stosowano w niej, jeżeli było to możliwe, oznaczenia takie jak w normach PN-EN. Spis tablic może ułatwić znalezienie potrzebnych czytelnikowi algorytmów lub przepisów.

Podręcznik „Wybrane metody badawcze we współczesnym laboratorium geotechnicznym: od podłoża do parametrów gruntowych” jest adresowany do studentów wydziałów budownictwa lądowego i wodnego, inżynierii lądowej, inżynierii środowiska i geologii o specjalnościach: geotechnika, budownictwo podziemne, budownictwo hydrotechniczne oraz geologia inżynierska. Może być również przydatny dla wykładowców jako pomoc w przygotowaniu wykładów z obszaru standardowych i nowoczesnych badań w geotechnice, a także dla osób zajmujących się zawodowo badaniami laboratoryjnymi gruntów.

W podręczniku przedstawiono pewien logiczny ciąg czynności, rozpoczynając od pobrania prób z podłoża, poprzez ich przygotowanie do badań laboratoryjnych oraz dobór właściwej aparatury badawczej aż do opracowania otrzymanych wyników. Omówiono kierunki badawcze rozwijane obecnie w laboratoriach geotechnicznych i związane z tym modyfikacje istniejącej aparatury oraz konstrukcje nowych rozwiązań wraz z precyzyjnymi systemami pomiarowymi.

BIM w cyklu życia mostów to praktyczny przewodnik po planowaniu i projektowaniu mostów z użyciem BIM. Prezentuje narzędzia wspomagające projektanta mostów na każdym etapie prac. BIM w cyklu życia mostów uwzględnia specyfikę procesu projektowania mostów – jako obiektów niekubaturowych, które wyróżniają się inną geometrią i rozwiązaniami konstrukcyjnymi niż „tradycyjne” obiekty budowlane.

Rozdział pierwszy książki BIM w cyklu życia obiektu mostowego to omówienie ograniczeń, jakie towarzyszą tradycyjnemu budownictwu. Te problemy branży budowlanej, ale też przemiany społeczne i trwający kolejny etap rewolucji przemysłowej, związany m.in. z cyfryzacją sektora budownictwa. W rozdziale drugim omówiono etapy, jakie występują w cyklach życia mostów. Punktem wyjścia do tych rozważań jest filozofia zrównoważonego rozwoju, która współcześnie stała się jednym z wiodących prądów kreujących również bardzo mocno działalność inżynierską. Omówiono tu analizę ekonomiczną LCC, środowiskową LCA oraz społeczną S-LCA. Przedstawiono, w jaki sposób w przyszłości modele BIM będą mogły być wykorzystane do zarządzania cyklem życia mostów.

W rozdziale trzecim została przybliżona metodyka BIM. Czytelnik pozna historię i ewolucję technik CAD w kierunku BIM oraz stosowane definicje i znaczenia tego skrótu z towarzyszącymi metodyce BIM atrybutami, takie jak poziomy dojrzałości i szczegółowości oraz umowną wielowymiarowość. Dalej przedstawiono stosowane standardy (np. IFC, IDM, IFD) i platformy wymiany danych BIM z używanymi do tego narzędziami (np. CDE, COBie), procesami (np. EIR, BEP) i klasyfikacją (np. CPV, PKD, OmniClass, Uniclass). Ten rozdział zawiera również przegląd najczęściej stosowanych technologii, technik i rozwiązań, które w jakiś sposób są powiązane z BIM.

Rozdział czwarty poświęcony jest specyfice obiektów mostowych, czyli kluczowym elementom transportowej infrastruktury liniowej. Obiekty te wykazują przy tym istotne różnice w porównaniu z innymi rodzajami obiektów budowlanych, a zwłaszcza z budowlami kubaturowymi. Zaproponowano tu nową, hierarchiczną strukturę danych, która będzie mogła być użyta w cyfrowych modelach BIM.

W rozdziale piątym przedstawiono kolejne cykle życia mostu, m.in. zagadnienia związane z planowaniem i projektowaniem mostów w perspektywie modelowania BIM. Przedstawiono obiektowe podejście do projektowania mostów oraz możliwości pracy zespołowej. Rozdział zilustrowany został licznymi przykładami modeli BIM różnych typów konstrukcji mostowych, które powstały w ciągu kliku lat w zespole pracującym pod kierunkiem autora.

Dalej zaprezentowano kilka przykładów technologii i urządzeń, które są związane z BIM i wpisują się w cyfryzację procesów budowy mostów. Osobny punkt poświęcono kluczowej fazie tego etapu, którą jest końcowy odbiór robót budowlanych i przekazanie obiektu zamawiającemu do użytkowania.

W rozdziale siódmym zostaje przedstawiony najdłuższy etap cyklu życia mostu, czyli jego użytkowanie. Tu też można efektywnie wykorzystać metodykę BIM oraz pokrewne technologie, co pokazano na przykładzie pierwszej polskiej aplikacji na urządzenia mobilne, której zadaniem jest wspomaganie pracy terenowego inspektora mostowego. W rozdziale ósmym dokonano podsumowania całej książki. Dodatkowo uzupełniono go pewnymi postulatami wyrażającymi potrzebę wprowadzenia nowych regulacji, które będą uwzględniać metodykę BIM. Są też przedstawione najważniejsze elementy potrzebne do skutecznego wdrożenia metodyki BIM w mostownictwie.

omówiono zasady sporządzania kosztorysów jako elementu procesu inwestycyjnego oraz obszernie omówiono sam proces inwestycyjny z uwzględnieniem przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (z późniejszymi zmianami).

Książka jest przeznaczona dla osób uczestniczących w kursach z zakresu kosztorysowania robót budowlanych, jak i dla osób z wykształceniem budowlanym chcących odświeżyć wiedzę w tym zakresie nabytą w trakcie nauki zawodu w szkole.

Aktualizacji dokonał inż. Grzegorz Pyteraf

Skrypt adresowany jest do studentów kierunku kształcenia Budownictwo uczelni technicznych. Ma on stanowić pomoc w pełnym zrozumieniu właściwości materiałów budowlanych, ocenie ich parametrów i poznaniu możliwości właściwego zastosowania w obiektach budowlanych. Może być przydatny dla inżynierów budownictwa, a także pracowników laboratoriów zajmujących się kontrolą jakości materiałów budowlanych.
W poszczególnych rozdziałach przedstawiono m.in. charakterystyki omawianych materiałów, metodykę badań i zasady oceny parametrów oraz ich doboru. W skrypcie zawarto wzory dokumentowania wyników badań. Aby ułatwić studentom opanowanie wiadomości i nabycie umiejętności projektowania zapraw i betonów (zwykłych i lekkich), na końcu rozdziałów zamieszczono przykłady pytań kontrolnych.

Autor – znany i ceniony architekt i urbanista – przeprowadza w książce analizę najważniejszych elementów kompozycji urbanistycznej, uwzględniając zagadnienia percepcji i powstawania określonych wrażeń, a także zwraca uwagę na konieczność świadomego kształtowania zespołów urbanistycznych i krajobrazowych. Od wartości kompozycyjnych rozwiązań urbanistycznych zależy wygląd miast i miasteczek. Książka jest podręcznikiem akademickim dla studentów wydziałów architektury, ale będzie też pomocna dla praktyków różnych specjalności, mających wpływ na kształtowanie terenów zurbanizowanych.

Uprawnienia budowlane (stan prawny na dzień 27.09.2021)

Samouczek metody elementów skończonych dla studentów budownictwa. Część I - statyka konstrukcji prętowych

Projektowanie betonu samozagęszczalnego

Betony samozagęszczalne były dotychczas stosowane w Polsce na niewielką skalę. Aktualny rozwój tej technologii wymaga pokonania wielu barier. Podstawowe znaczenie ma tu poprawne zaprojektowanie składu, a następnie wyprodukowanie i dostarczenie na plac budowy mieszanki o pożądanych właściwościach. Mieszanka musi charakteryzować się odpowiednim rozpływem, stabilnością i odpornością na segregację. Beton samozagęszalny musi być tak zaprojektowany, aby w znacznym stopniu był odporny na pewną zmienność warunków wykonania i wahania we właściwościach składników. W projektowaniu, poza kryteriami technicznymi, powinny być uwzględnione także aspekty ekologiczne i ekonomiczne (m.in. odległość i koszt transportu składników).

Prezentując wiedzę nt. projektowania betonu samozagęszczalnego, Autor przyjął założenie, że najskuteczniejszym sposobem będzie wyznaczenie składu wstępnego mieszanki przez wykorzystanie dostępnych analiz, zaleceń oraz własnego wieloletniego doświadczenia dotyczących przyjmowania proporcji składników. Przyjęty algorytm obejmuje kilka etapów postepowania: doboru uziarnienia kruszywa, składników pylastych (cement, pyły), składu i objętości zaczynu, domieszek gwarantujących kompatybilność superplastyikatora, a następnie składu wstępnego mieszanki i weryfikacja właściwości reologicznych mieszanki oraz stwardniałego betonu.

Z praktycznego punktu widzenia bardzo ważna jest również wiedza i umiejętność wprowadzania określonych zmian i korekt w składzie mieszanki. Autor przedstawił zatem schematy postepowania w przypadku napotkania na trudności w uzyskaniu pożądanych właściwości mieszanki, wskazując sposoby korygowania składu przez zmianę czynników takich jak: objętości zaczynu, wody, dawki superplastyfikatora.

z recenzji prof. Jerzego Wawrzeńczyka

Beton natryskowy w polskich kopalniach węgla kamiennego, która naszym zdaniem uzupełnia lukę powstałą w ostatnim czasie w obszarze wiedzy dotyczącej obudowy torkretowej, stosowanych materiałów, metod badawczych i projektowych. Staraliśmy się zgromadzić i przekazać Państwu najświeższe informacje z tego zakresu, a także wyniki naszych badań i analiz. Zdajemy sobie sprawę, że nie wyczerpaliśmy tego obszernego tematu. Mamy jednak nadzieję, że niniejsza publikacja będzie pomocna przy projektowaniu obudowy powłokowej, wyborze technologii, doborze odpowiednich materiałów oraz planowaniu badań dla weryfikacji parametrów wykonanej obudowy. Książkę adresujemy zarówno do służb kopalnianych i firm wykonujących torkretowanie, jak i producentów stosowanych materiałów. Mamy nadzieję, że wiedza w niej zawarta przyczyni się do podniesienia poziomu bezpieczeństwa pracy załóg górniczych i zwiększenia efektywności wykonywania obudowy powłokowej. W imieniu autorów monografii Stanisław Prusek

Projektowanie tarasu i balkonu musi być poprzedzone: precyzyjnym określeniem funkcji, jaką konstrukcje te mają pełnić w przyszłości, analizą ich schematu konstrukcyjnego, określeniem obciążeń i czynników destrukcyjnych.

Najczęściej popełniane błędy na etapie projektowania:
- zastosowanie materiałów nieadekwatnych do warunków zewnętrznych (obciążeń, warunków eksploatacji),
- błędy w wymiarowaniu i zbrojeniu konstrukcji płyty (skutkujące potem np. nadmiernymi ugięciami czy zarysowaniami konstrukcji),
- błędne rozwiązanie zabezpieczenia wodochronnego i odwodnienia (wybór niewłaściwych materiałów),
- brak lub niewłaściwe zaprojektowanie obróbek blacharskich),
- błędne rozmieszczenie i/lub zaprojektowanie dylatacji,
- złe rozwiązania konstrukcyjne detali (np. uszczelnienie progów drzwiowych, styku płyta–ściana, niewłaściwe obsadzenie balustrad, dopuszczenie do powstawania mostków termicznych itp.),
- błędne zastosowanie materiałów, brak systemowości rozwiązań, nieuwzględnienie konieczności przestrzegania reżimów technologicznych,
- niedostosowanie warstw wierzchnich do warunków lub p

Projektowanie tarasu i balkonu musi być poprzedzone: precyzyjnym określeniem funkcji, jaką konstrukcje te mają pełnić w przyszłości, analizą ich schematu konstrukcyjnego, określeniem obciążeń i czynników destrukcyjnych.

Dopiero na tej podstawie możliwe jest przyjęcie poprawnych technicznie rozwiązań materiałowo-konstrukcyjnych, czyli systemowych izolacji przeciwwilgociowych, izolacji termicznych, urządzeń odwadniających czy systemowych rozwiązań materiałowych ochrony strukturalnej i powierzchniowej.
Drugim, równie ważnym warunkiem prawidłowego zaprojektowania omawianych konstrukcji jest wykonawstwo zgodne ze sztuką budowlaną. Te dwa procesy – projektowanie i wykonawstwo – muszą ze sobą współgrać.

Niestety, problemem dzisiejszych czasów jest minimalizm projektowy, zaczynający się od braku kompleksowej analizy zjawisk zachodzących w projektowanych elementach, a kończący się na pominięciu w projekcie rysunków detali i szczegółów konstrukcyjnych. Ze strony wykonawców nagminne jest samowolne modyfikowanie systemów, tzn. stosowanie tańszych materiałów spoza systemu.
W procesie budowlanym pojawiają się więc błędy: projektowe, wykonawcze, materiałowe oraz eksploatacyjne, jednak w każdym wypadku (poza błędami w eksploatacji) pierwotną przyczyną procesów degradacyjnych jest przyjęcie złego rozwiązania materiałowo-konstrukcyjnego, wynikające z nieprzeanalizowania rzeczywistych warunków pracy elementu konstrukcyjnego.

Za najważniejsze z warunków pracy należy uznać obciążenie czynnikami atmosferycznymi (temperaturą oraz wodą). Temperatura powierzchni płytek na tarasie czy balkonie, zwłaszcza ciemnych, choć nie jest to zalecany kolor do stosowania na tak narażonych na obciążenia termiczne powierzchniach, może dochodzić podczas letnich upałów nawet do 70–80°C, natomiast nagła burza z opadami deszczu potrafi w kilkanaście minut szokowo ostudzić powierzchnię do temperatury kilkunastu stopni. W zimie dochodzą do tego niemałe obciążenia wynikające z przejść przez temperaturę 0°C (może ich być w ciągu jednej zimy nawet sto kilkadziesiąt), a różnica skrajnych temperatur między okresem zimowym a letnim może dochodzić do 100°C. Natomiast współczynniki rozszerzalności liniowej materiałów do wykonania warstwy użytkowej przy

Tematem podręcznika są zasady prawidłowego projektowania połączeń oraz elementów konstrukcyjnych. W celu wyjaśnienia wielu zawiłości związanych z interpretacją Eurokodu 3 autorzy zobrazowali tę wiedzę licznymi przykładami obliczeniowymi oraz komentarzami, w których wyjaśniono interpretację zapisów norm oraz przedstawiono możliwości alternatywnych rozwiązań projektowych. W rozdziale 1 wyjaśniono oznaczenia i symbole stosowane w obliczeniach. W rozdziale 2 omówiono gatunki stali konstrukcyjnych stosowanych w budownictwie. Zasady ustalania klas przekrojów oraz niezbędne przykłady przedstawiono w rozdziale 3. Rozdział 4 poświęcono omówieniu zasad projektowania słupów jedno gałęziowych i dwu gałęziowych. W rozdziale 5 zamieszczono przykłady obliczeń elementów szkieletu hali bez transportu obciążającego. W rozdziale 6 opisano zasady obliczeń konstrukcji w warunkach pożaru. Na końcu podręcznika, w załączniku, zamieszczono pełny zestaw tablic niezbędnych podczas projektowania elementów konstrukcyjnych.