Rad w wodach kopalń węgla kamiennego na Górnym Śląsku – metody badań, ocena wpływu na środowisko, zapobieganie skażeniom. Pr. Naukowe GIG nr 870

Zebrane w opracowaniu dane są efektem prac badawczych wykonanych w Laboratorium Radiometrii Głównego Instytutu Górnictwa. Omówione metody i wyniki badań stanowią w dużej części osobisty wkład autora w poznanie zjawiska promieniotwórczości naturalnej, a przede wszystkim izotopów radu, występujących w wodach kopalń węgla Górnośląskiego Zagłębia Węglowego. W opracowaniu w sposób usystematyzowany przedstawiono zjawiska związane z naturalną promieniotwórczością wód kopalnianych. Jest to pierwsze w kraju opracowanie zawierające kompleksowe ujęcie informacji dotyczących radu dopływającego do wyrobisk z wodami podziemnymi, a następnie odprowadzanego do środowiska naturalnego z wodami zrzutowymi. Opisano w nim procesy związane z przechodzeniem radu z fazy stałej do wód w warstwie wodonośnej w zależności od chemizmu wód, jak i dalsze jego zachowanie w wyrobiskach podziemnych i na powierzchni, a także teorię autora na temat zjawiska występowania radu w wodach kopalnianych. W opracowania został przedstawiony również wpływ wód radowych na skażenia środowiska naturalnego wokół kopalń, przede wszystkim na skażenie cieków wodnych. Zawiera opis promieniotwórczych skażeń środowiska, powodowanych przez kopalnie węgla na Górnym Śląsku i bilans aktywności izotopów radu, trafiających z wodami kopalnianymi do osadników powierzchniowych, a stamtąd do rzek. Opracowanie zawiera opis metod ograniczania i zapobiegania skażeniom środowiska, ze szczególnym uwzględnieniem metod oczyszczania wód kopalnianych z radu. Przedstawiono także problem dotyczący skażenia radem produktów odsalania wód kopalnianych i ich związek z stosowaniem metod oczyszczania wód kopalnianych z radu.