Technologia I Inżynieria

Niniejszy skrypt zawiera informacje dotyczące najczęściej stosowanych metod kontroli ciekłego metalu oraz powszechnie stosowanych metod odlewania.

Stosowane obecnie technologia i metody kontroli opisane w tym skrypcie są dogłębnie i atrakcyjnie przedstawione.

Obowiązek instalowania przeciwpożarowego wyłącznika prądu odcinającego dopływ energii elektrycznej do odbiorników powszechnego użytku w strefach pożarowych o kubaturze większej od 1000 m³ oraz strefach zagrożonych wybuchem nie wprowadził żadnych wytycznych w zakresie metodyki projektowania tego urządzenia. Wraz z upływem czasu urządzenie to zostało nazwane urządzeniem przeciwpożarowym, co spowodowało dużo zamieszania i brak zrozumienia w środowi­sku elektryków oraz pożarników. Próba wprowadzania zmiany nazwy tego urządzenia na Wyłącznik Bezpieczeństwa Elektrycznego nie spotkała się z akceptacją twórców kolejnych modyfikacji Roz­porządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Mimo to Przeciwpożarowy Wyłącznik Prądu pozostaje, bez względu na różną interpretację, urządzeniem elektrycznym i tak powinien być traktowany. Jedyna jego funkcja ogranicza się do umożliwienia łatwego, a zarazem bezpiecznego wyłączenia zasilania w energię elek­tryczną budynku objętego pożarem na polecenie dowódcy akcji ratowniczo-gaśniczej po dokonanym rozpoznaniu i podjęciu decyzji o rozmieszczeniu dysponowanych sił w celu rozpoczęcia ewakuacji ludzi oraz gaszenia pożaru. Nazwanie tego urządzenia elektrycznego urządzeniem przeciwpożaro­wym spowodowało zakwalifikowanie zestawu tworzącego Przeciwpożarowy Wyłącznik Prądu przez Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 16 listopada 2016 roku, w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym (Dz.U. z 2016 roku poz. 1966) do grupy 10 (stałe urządzenia prze­ciwpożarowe) oraz objęcie krajowym systemem „1” oceny i weryfikacji oceny stałości właściwości użytkowych. Przez następne cztery lata termin obowiązywania tego rozporządzenia był zmieniany i ostatecznie wyznaczony na dzień 1 stycznia 2021 roku. Mimo to pierwsza firma uzyskała certyfikat stałości właściwości użytkowych dopiero 23 marca 2022 roku, wydany przez CNBOP-PIB w Józe­fowie k. Otwocka.

Należy podkreślić, że zgodnie z ustawą o wyrobach budowalnych wyroby budowlane mogą być stosowane w budownictwie, jeżeli spełniają wymogi formalne określone w art. 5 (w tym ujęte są wy­roby w systemie krajowym objęte krajowym certyfikatem stałości właściwości użytkowych). Jednak w przypadku wyrobu budowlanego, jakim jest PWP, nie jest to jedyna i wyłączna forma dopuszcze­nia. Z uwagi na to, że elementy PWP są projektowane każdorazowo pod konkretny obiekt, wówczas doskonałą alternatywą jest tryb dopuszczenia do jednostkowego zastosowania opisany w art. 10 ustawy o wyrobach budowlanych (Dz.U. z 2021 roku, poz. 1213).

Niezależnie od tego, którą drogą pójdzie projektant, to w obu przypadkach musi opracować doku­mentację projektową, w której zawrze wszystkie istotne parametry projektowanych urządzeń (tzn.: prądy znamionowe, odporność zwarciową projektowanych urządzeń, nastawy zabezpieczeń, wyma­gania w zakresie ochrony przeciwporażeniowej, sposób sterowania PWP itp.). Informacje zawarte w tej dokumentacji są niezwykle istotne, gdyż nierzadko stanowią one specyfikację techniczną do przetargu. Na podstawie tej dokumentacji będzie można:

1) wystawić dokument w trybie dopuszczenia do jednostkowego, co po spełnieniu wymogów określonych w art. 10, w związku z art. 5 ust. 1 Ustawy o wyrobach budowlanych (Dz.U. z 2021 roku poz. 1213) sprowadza się do wypełnienia podstawowymi danymi dokumentu, którego wzór prezentujemy w pkt 19 niniejszych wytycznych i jego zatwierdzenia przez projektanta instalacji elektrycznych obiektu budowlanego oraz dołączenia opracowanego projektu wraz z oświadczeniem prefabrykatora o zgodności wyrobu z dokumentacją techniczną i przepisami. Taka dokumentacja może posłużyć do wykonania PWP przez dowolną firmę zajmującą się prefabrykacją rozdzielnic elektrycznych;

2) wysłać do firmy (posiadającej certyfikat na zestaw) całą dokumentację na PWP, na podstawie której zostanie wykonany indywidualny zestaw PWP i przesłany Krajowy Certyfikat Stałości Wła­ściwości Użytkowych wraz z Krajową Deklaracją Właściwości Użytkowych – to rozwiązanie może dostarczyć tylko i wyłącznie firma posiadająca Krajowy Certyfikat Stałości Właściwości Użytkowych na zestaw tworzący PWP. Należy przy tym pamiętać, że na tym nie kończy się proces projektowania oraz odpowiedzialności projektanta w przeciwieństwie do odpowiedzialności producenta certyfiko­wanego wyrobu. Należy podkreślić, że w każdym momencie tworzenia dokumentacji projektowej lub etapu inwestycji, na którym dokonywany jest wybór rozwiązania, jest możliwe przejście z jednego rozwiązania na drugie i odwrotnie. Uzyskanie przez producenta Krajowej Oceny Technicznej oraz Krajowej Deklaracji Właściwości Użytkowych nie zwalnia projektanta z odpowiedzialności z uwagi na to, że PWP nie jest urządzeniem powtarzalnym, a zamówienie prefabrykowanego wyrobu nie kończy procesu projektowania.

Biorąc pod uwagę brak wiedzy oraz wytycznych dotyczących metodyki projektowania PWP, przy­gotowaliśmy publikację w formie miniporadnika, przeznaczoną dla projektantów, rzeczoznawców funkcjonariuszy pionu prewencji PSP oraz inspektorów nadzoru, a także inwestorów. Mamy nadzieję, że dzięki materiałowi zawartemu w publikacji projektowanie oraz dopuszczanie PWP do eksploatacji stanie się proste i znikną piętrzące się problemy.

W imieniu zespołu autorskiego

Julian Wiatr

Omawiane w opracowaniu pojęcia dotyczą statyki. Rozważono różne aspekty tworzenia i obciążania fragmentów konstrukcji budowlanych w środowisku wirtualnym. Do zagadnienia tego przystąpiono problemowo, czyli rozważono metody tworzenia konstrukcji lub jej elementów, umiejscowienie ich w przyjętym układzie współrzędnych i obciążenie, co w rezultacie pozwala na dokonanie obliczeń i analizę otrzymanych wyników. Całość ćwiczeń praktycznych przedstawionych w opracowaniu została zrealizowana w programie Robot Structural Analysis (RSA). Kolejne kroki omówiono w taki sposób, aby czytelnik wiedział, co należy wykonać na danym etapie ćwiczenia i dlaczego.

Przed zapoznaniem się z programem przypomniano kilka istotnych pojęć i podstawowych elementów pomocnych w analizie konstrukcji. Chcąc odnieść omawiane pojęcia i wielkości do środowiska wirtualnego przedstawiono je również w postaci graficznej występującej w programie. W dalszej części opracowania omówiono wybrane pojęcia, takie jak: układ wspołrzędnych , płaszczyzna, siła, moment siły, więzy konstrukcyjne (podpory), reakcje więzów, obciążenie, naprężenie, statyczna wyznaczalność. Przedstawiono także przykłady obliczeniowe układów statycznie niewyznaczalnych, przy czym pokazano, że dla programu Robot Structural Analysis obliczenia takie nie stanowią większych problemów.

Preskrypt – publikacja na prawach rękopisu

Laboratorium przedmiotu „Projektowanie komputerowe i systemy informacji przestrzennej” prowadzone na semestrze 7 Wydziału Elektrycznego jest praktycznym wprowadzeniem do zagadnień projektowania wspomaganego komputerowo oraz systemów informacji przestrzennej. Celem laboratorium jest zapoznanie studentów z podstawami systemów graficznych (edytorów - otwartych systemów CAD), z elementarnymi wiadomościami z zakresu baz danych i ich współpracy z edytorami graficznymi oraz z podstawowymi wiadomościami dotyczącymi Systemów Informacji Przestrzennej.
 
W laboratorium uwypuklone są zagadnienia informatyczne, gdyż szczegółową wiedzę z dziedziny energetyki studenci uzyskują w ramach innych przedmiotów. Niniejszy preskrypt może też być przydatny dla laboratorium z przedmiotu „Interakcja pojazdu elektrycznego z systemem elektroenergetycznym”.

Hybrydowe metody obróbki ubytkowej

Modelowanie i analiza numeryczna powierzchniowej obróbki plastycznej typu duplex metodą elementów skończonych.

506th Fighter Group. Iwo Jima 1945

 Publikacja w języku angielskim; po polsku wkładka w języku polskim, cały tekst i podpisy do ilustracji, na załączonym zdjęciu.

Arkusz kalkomanii na załączonym zdjęciu. 

Książka skierowana głównie modelarzom, ale nie tylko - miłośnicy historii poszczególnych jednostek będą mogli znaleźć wiele informacji w tekście,

także zobaczyć dużo niepublikowanych zdjęć.

Bogato ilustrowany podręcznik poświęcony podstawom budowy, diagnozowania i naprawy podwozi oraz nadwozi pojazdów samochodowych. Przedstawiono w nim zagadnienia dotyczące klasyfikacji, identyfikacji i podstawowych własności trakcyjnych pojazdów samochodowych, głównych zasad ich eksploatacji, obsługi i naprawy oraz budowy, diagnozowania i naprawy układów: przeniesienia napędu, hamulcowego, kierowniczego i jezdnego. Opisano także ramy i nadwozia pojazdów samochodowych, przyczepy i naczepy, motocykle oraz najważniejsze układy bezpieczeństwa i komfortu jazdy. Materiał nauczania zilustrowano licznymi zdjęciami i rysunkami przykładów nowoczesnych rozwiązań konstrukcyjnych i technologicznych oraz schematami blokowymi obrazującymi tok postępowania podczas oceny stanu technicznego i poszukiwania przyczyn niesprawności pojazdu. Na końcu każdego rozdziału zamieszczono ćwiczenia i testy kontrolne (z prawidłowymi odpowiedziami podanymi na końcu książki), umożliwiające sprawdzenie stopnia opanowania podanych wiadomości.
Książka jest przeznaczona dla uczniów kształcących się w zawodach technika pojazdów samochodowych i mechanika pojazdów samochodowych oraz uczestników kursów zawodowych w zakresie kwalifikacji MOT.05. Obsługa, diagnozowanie oraz naprawa pojazdów samochodowych.
Nr ewidencyjny w wykazie podręczników MEN: 1.42.29/2018.          

W podręczniku przedstawiono zagadnienia z elektrotechniki i elektroniki samochodowej, począwszy od przypomnienia podstawowych pojęć z elektryczności, a na omówieniu elektronicznych układów regulacji i sterowania we współczesnych samochodach kończąc. Omówiono wszystkie występujące w nowoczesnych samochodach układy i urządzenia wyposażenia elektrycznego i elektronicznego, w tym również systemy transmisji danych (magistrale CAN, LIN, MOST, Bluetooth), także układy nawigacji satelitarnej (GPS), telefon w samochodzie oraz zagadnienia telematyki. Kolejne wydania rozszerzono o informacje na temat: konstrukcji hybrydowych z uwzględnieniem pełnego, niepełnego oraz mikrohybrydowego napędu; najnowszego rozwiązania sieci transmisji danych w samochodach, czyli magistrali Flex Ray; gazu jako paliwa alternatywnego oraz dodatkowych urządzeń grzewczych w samochodach.
Odbiorcy książki: studenci wyższych uczelni o kierunku samochodowym, uczniowie średnich szkól samochodowych oraz wszyscy zainteresowani elektrotechniką i elektroniką samochodową.

Bogato ilustrowana książka poświęcona prototypom oraz samochodom seryjnym produkowanym i montowanym w początkowym okresie działalności Fabryki Samochodów Osobowych na Żeraniu w latach 1951−1977. Podano szczegóły ich powstania, dzieje rozwoju konstrukcji i podstawowe dane techniczne produkowanych samochodów. Zamieszczono również wiele archiwalnych, dotychczas niepublikowanych zdjęć opisywanych pojazdów.
Zaprezentowano m.in. następujące samochody: FSO Warszawa, FSO Syrena, Polski Fiat 125p, Polski Fiat 128 Sport Coupe/128 3P, Polski Fiat 131p, Polski Fiat 132p, Zastava 1100p/1100 Mediteran oraz prototypy FSO (np. Warszawa Ghia, Warszawa 210, Syrena Sport, Syrena Kombi, Syrena 110, Syrena 607, Polski Fiat 125p Coupe, FSO 1300 Coupe, FSO Ogar LS).
Odbiorcy: miłośnicy polskiej motoryzacji, hobbiści oraz wszyscy zainteresowani samochodami produkowanymi w Fabryce Samochodów Osobowych na Żeraniu.

Bogato ilustrowana książka poświęcona najstarszym pojazdom samochodowym i przyczepom Jelcz produkowanym w latach 1952-1970. Opisano wszystkie rodzaje nadwozi Jelcz montowanych na podwoziach różnych samochodów ciężarowych, samochody ciężarowe Żubr i pochodne, samochody pożarnicze i specjalne (ruchome warsztaty naprawcze), prototypy samochodów ciężarowych Jelcz-LIAZ, samochody ciężarowe Jelcz serii 300, prototypy autobusów Star Jot-55 i Żubr A-81 Odra, autobusy Jelcz-Karosa i pochodne oraz przyczepy specjalne i autobusowe. Zawiera wiele archiwalnych, dotychczas niepublikowanych zdjęć pojazdów produkowanych w JZS.
Odbiorcy: miłośnicy motoryzacji, hobbyści oraz wszyscy zainteresowani historycznymi pojazdami samochodowymi i przyczepami Jelcz.

Niezbędnik elektryka” poświęcona tak popularnym w ostatnim czasie zagadnieniom jak projektowanie i właściwa eksploatacja instalacji fotowoltaicznych.
Publikacja prezentuje praktyczne podejście do projektowania systemów fotowoltaicznych w odniesieniu do wymagań wynikających z Ustawy o odnawialnych źródłach energii. Poruszono w niej między innymi zagadnienia związane z ograniczeniem mocy generatora PV w układach współpracujących z siecią elektroenergetyczną oraz omówiono metodykę neutralizacji tych ograniczeń. Opisane zostały m.in. zasady doboru przewodów i ich zabezpieczeń, metody projektowania ochrony odgromowej oraz ochrony przeciwporażeniowej zarówno po stronie stałoprądowej oraz przemiennoprądowej.

Bogato ilustrowany podręcznik dotyczący montażu, konserwacji i naprawy instalacji elektrycznych. Opisano w nim zasady bhp podczas wykonywania prac elektrycznych, technologię pracy elektryka, zasady montażu układów instalacyjnych, metody montażu instalacji elektrycznych, dobór i montaż zabezpieczeń w instalacjach elektrycznych oraz montaż rozdzielnic niskiego napięcia, jak również zasady wykonywania prac konserwacyjnych, diagnozowania i naprawy instalacji elektrycznych.

monografia dotyczy zagadnienia prognozowania w elektroenergetyce. Tematyka ta jest istotna zarówno z technicznego, jak i ekonomicznego punktu widzenia. Opracowanie zawiera opis wybranych zagadnień dotyczących prognozowania produkcji energii elektrycznej w OZE, łącznie z przedstawieniem i analizą przykładowych prognoz w tym zakresie. Zakres tematyczny obejmuje różne technologie wytwarzania energii w OZE, jak również różne horyzonty prognostyczne. Horyzont krótkoterminowy dotyczy różnych nośników energii (wiatru, słońca i wody), zaś horyzont średnioterminowy i długoterminowy potencjału energetycznego z OZE. Wydaje się, że monografia ta może mieć duże znaczenie, zarówno poznawcze, jak i praktyczne.
 
Monografia składa się z wstępu, siedmiu rozdziałów merytorycznych oraz podsumowania. Pierwszy rozdział merytoryczny poświęcony jest technicznym i ekonomicznym aspektom wytwarzania energii elektrycznej w odnawialnych źródłach energii. W rozdziale drugim omówiono kryteria jakości wykonywanych prognoz. Wybrane zagadnienia dotyczące zastosowań prognoz produkcji energii elektrycznej z OZE z punktu widzenia ich wykorzystania w systemach elektroenergetycznych zostały zaprezentowane w rozdziale trzecim. Zagadnienie prognozowania krótkoterminowego produkcji energii elektrycznej pozyskiwanej z energii wiatru, z energii słońca oraz z energii wody zostało przedstawione odpowiednio w rozdziałach czwartym, piątym i szóstym. Rozdział siódmy został poświęcony prognozowaniu średnioterminowemu i długoterminowemu potencjału energetycznego z energii słońca.