Podstawą bezproblemowej, długoletniej eksploatacji budynków i budowli jest odpowiednie rozwiązanie konstrukcyjne części zagłębionych w gruncie. Doświadczenie pokazuje bowiem, że znaczącą liczbę problemów związanych z eksploatacją stanowią te powodowane przez wilgoć.

Aby izolacja wodochronna była skuteczna, musi być poprawnie zaprojektowana i wykonana, a także chroniona przed uszkodzeniem w trakcie eksploatacji obiektu. Etap eksploatacji zaczyna się już od momentu wykonania hydroizolacji, dokładnie od momentu zabezpieczenia powłoki wodochronnej. To, czy pozostałe prace budowlane, i jakie, jeszcze trwają jest bez znaczenia.

Podczas projektowania i wykonawstwa izolacji popełniane są liczne błędy, powodujące uszkodzenia, a w konsekwencji przecieki. Do typowych można zaliczyć:

- błędy projektowe – zastosowanie materiałów nieadekwatnych do stopnia obciążenia wilgocią, nieodpornych na występujące w gruncie agresywne media, niekompatybilnych ze sobą, błędną technologię uszczelnienia trudnych i krytycznych miejsc (dylatacji, przejść rurowych) lub brak takiej technologii,

- błędy wykonawcze – nieprzemyślaną zamianę poprawnie dobranych w projekcie materiałów wodochronnych, która uniemożliwia późniejsze połączenie ze sobą powłok wodochronnych, poprawne wykonanie detali, a w skrajnych wypadkach poprawne wykonanie hydroizolacji; lekceważenie warunków aplikacji (np. dotyczących sezonowania podłoża, wilgotności, temperatury, grubości warstw, zalecanych przerw technologicznych itp.), brak ochrony hydroizolacji podczas dalszych prac oraz
w trakcie eksploatacji.

Nie można przyjmować za pewnik, że skoro sam materiał jest szczelny, to nadaje się w konkretnym przypadku do wykonania szczelnej hydroizolacji. Podstawowym kryterium wyboru izolacji powinna być możliwość zastosowania w danym obiekcie, w konkretnym rozwiązaniu konstrukcyjnym i przy danych warunkach wodnych. Konieczne jest również użycie materiałów o odpowiedniej odporności na ewentualne agresywne związki znajdujące się w gruncie. Nie bez znaczenia przy doborze izolacji jest także łatwość aplikacji materiału, odporność na ewentualne błędy popełnione przy nakładaniu oraz możliwość bezproblemowego uszczelnienia tzw. trudnych i krytycznych miejsc, np. przejścia rur instalacyjnych, dylatacje itp. Użycie do wykonania hydroizolacji przypadkowych materiałów jest niedopuszczalne. Zastosowane materiały muszą być ze sobą kompatybilne, co w praktyce przekłada się na możliwość wykonania szczelnych połączeń. Przy doborze izolacji wodochronnej bardzo często popełnianym błędem jest wybór materiału najtańszego. Tymczasem koszt wykonania hydroizolacji to nie tylko koszt samego materiału (często utożsamianego z ceną za kilogram, litr czy metr kwadratowy). Jest to także koszt robocizny i czynności przygotowawczych (wyrównania podłoża, tynkowania, gruntowania). Należy również pamiętać, że w dokumentacji technicznej powinny być podane szczegółowe rysunki detali. Projekt wykonawczy, w przeciwieństwie do budowlanego, nie może być ograniczony do opisu typu: „Dylatację uszczelnić według technologii firmy...” lub w ogóle nie zawierać uszczegółowienia – świadczy to albo o braku wiedzy projektanta, albo o jego lekceważącym podejściu do problemu. W takiej sytuacji to projektant jest

brak opisu

brak opisu

brak opisu

brak opisu

Nowa dyrektywa pomoże oszczędnie korzystać z ciepła w budynkach mieszkalnych

Dla właścicieli oraz zarządców budynków mieszkalnych wielolokalowych, a także dla użytkowników lokali w takich budynkach, pojawiła się szansa na stworzenie warunków ułatwiających racjonalne korzystanie z ciepła na ogrzewanie oraz na przygotowanie ciepłej wody użytkowej.

9788364094644

Systemy regulacji automatycznej w instalacjach wentylacyjnych i klimatyzacyjnych

Pomysł napisania monografii poświęconej spoiwom gipsowym i wyrobom z gipsu „dojrzewał we mnie” już od dłuższego czasu. W przemyśle gipsowym zachodzą bowiem od kilku lat bardzo istotne zmiany. Związane są one z jednej strony z szybkim rozwojem produkcji suchych mieszanek gipsowych przeznaczonych do prowadzenia wewnętrznych prac wykończeniowych oraz rozwojem nowoczesnych systemów suchej zabudowy wnętrz w budownictwie. Z drugiej strony zaś, polskie normy na spoiwa i wyroby gipsowe podlegają procesowi nowelizacji w kierunku zharmonizowanych norm europejskich PN-EN. Proces ten jest w ostatnich kilku latach szczególnie intensywny.

Można przyjąć, że w 2008 roku skończy się I etap tworzenia norm na te wyroby. Wdrażanie nowych norm oraz dostosowanie krajowego prawa do regulacji europejskich w tym zakresie budzi szereg obaw i wątpliwości. Dotyczy to szczególnie prawidłowego przeprowadzenia odpowiednich procedur oceny zgodności, umożliwiających oznakowanie wyrobu znakiem CE. Przyczyn takiego stanu rzeczy należy upatrywać głównie w braku odpowiedniej znajomości nowych norm oraz w praktycznych trudnościach w dostosowaniu się do wymagań związanych z oznakowaniem CE. Istotnym problemem jest fakt, że normy europejskie dotyczące spoiw i wyrobów gipsowych nie są wolne od błędów i mało precyzyjnych określeń, co stwarza wątpliwości przy ich interpretacji. Treści norm europejskich nie należy zatem przyjmować bezkrytycznie, czemu dałem wyraz w niniejszej publikacji. Przyznają to zresztą przedstawiciele Europejskiego Komitetu Normalizacyjnego CEN. 

Należy zatem przyjąć, że dopiero kolejne, poprawione wydania tych norm zapiszą się na trwałe w praktyce budowlanej.

SPIS TREŚCI:

Od Autora 7

1. Wprowadzenie 9

2. Historia gipsu 11

2.1. Rys historyczny stosowania i produkcji spoiw gipsowych na świecie 11

2.2. Rys historyczny stosowania i produkcji spoiw gipsowych w Polsce 16

3. Charakterystyka krajowych zasobów gipsu i anhydrytu 21

3.1. Gips i anhydryt pochodzenia naturalnego 22

3.2. Gips z odsiarczania spalin 32

3.3. Inne potencjalne źródła siarczanu wapnia 42

3.3.1. Fosfogips 42

3.3.2. Inne surowce gipsowe 49

4. Fizykochemia spoiw gipsowych 53

4.1. Charakterystyka fizykochemiczna i krystalochemiczna gipsu i anhydrytu 53

4.2. Procesy dehydratacji 64

4.3. Procesy hydratacji 67

4.4. Dodatki regulujące wiązanie spoiw gipsowych 71

5. Nowelizacja norm dotyczących spoiw i wyrobów gipsowych 75

5.1. Polityka harmonizacji technicznej na rynku wyrobów budowlanych 76

5.1.1. Harmonizacja techniczna w zakresie wyrobów budowlanych 76

5.1.2. Dyrektywa 89/106/EWG „Wyroby Budowlane” 77

5.1.3. Zasady wprowadzania wyrobów budowlanych do obrotu w Polsce 79

5.1.4. System krajowy – znakowanie wyrobu znakiem budowlanym 82

5.1.5. System europejski – znakowanie wyrobu znakiem CE 85

5.1.6. Zakładowa kontrola produkcji 89

5.1.6.1. Dokumentacja ZKP 90

5.1.6.2. Zakres funkcjonowania ZKP 90

5.1.6.3. Personel 91

5.1.6.4. Nadzorowanie maszyn i urządzeń produkcyjnych 91

5.1.6.5. Produkcja wyrobu 91

5.1.6.6. Reklamacje 94

5.1.6.7. Działania korygujące 94

5.2. System normalizacyjny 94

5.2.1. Europejski system normalizacyjny 94

5.2.2. Krajowy system normalizacyjny 97

5.3. Zmiany w normalizacji dotyczącej spoiw i wyrobów gipsowych 101

5.3.1. Dotychczasowe normy krajowe 102

5.3.1.1. Surowce siarczanowe 105

5.3.1.2. Spoiwa gipsowe i anhydrytowe 107

5.3.1.3. Suche mieszanki gipsowe i anhydrytowe 115

5.3.1.4. Zaprawy i betony gipsowe 119

5.3.1.5. Płyty gipsowe, gipsowo-kartonowe i gipsowo-włóknowe 124

5.3.1.6. Prefabrykowane elementy gipsowe przeznaczone do systemów wznoszenia budynków i ścian działowych 132

5.3.1.7. Materiały dekoracyjne (sztukateria gipsowa) 138

5.3.1.8. Opaski gipsowe 139

5.3.1.9. Wykaz norm krajowych i Aprobat Technicznych 139

5.3.2. System norm europejskich 141

5.3.2.1. Wprowadzenie 141

5.3.2.2. Rodzina spoiw i wyrobów gipsowych wg CEN 143

5.3.2.3. Surowce gipsowe 145

5.3.2.4. Spoiwa gipsowe wg EN 13279-1 148

5.3.2.5. Tynki i zaprawy gipsowe wg EN 13279-1 158

5.3.2.6. Kleje gipsowe do płyt gipsowych wg EN 12860 167

5.3.2.7. Kleje gipsowe do płyt gipsowo-kartonowych wg EN 14496 175

5.3.2.8. Masy szpachlowe do płyt gipsowo-kartonowych wg EN 13963 184

5.3.2.9. Spoiwa i mieszanki na podkłady podłogowe wg EN 13454-1 i EN 13813 194

5.3.2.9.1. Terminologia według EN 13318 195

5.3.2.9.2. Mieszanki na podkłady podłogowe wg EN 13813 197

5.3.2.9.3. Spoiwa i mieszanki na podkłady podłogowe według EN 13454-1 203

5.3.2.9.4. Metody badań 210

5.3.2.10. Gipsy i masy dentystyczne wg EN ISO 6873 i EN ISO 7490 213

5.3.2.11. Gipsy chirurgiczne wg Farmakopei 217

5.3.2.12. Płyty gipsowe wg EN 12859 219

5.3.2.13. Płyty gipsowo-kartonowe wg EN 520 224

5.3.2.14. Pozostałe wyroby gipsowe 237

5.3.2.14.1. Płyty zespolone gipsowo-kartonowe do izolacji cieplnej/akustycznej wg EN 13950 238

5.3.2.14.2. Wyroby wytworzone w procesie obróbki płyt gipsowo-kartonowych wg EN 14190 240

5.3.2.14.3. Prefabrykowane panele z płyt gipsowo-kartonowych z rdzeniem kartonowym wg EN 13915 242

5.3.2.14.4. Płyty gipsowe z włóknami wg prEN 15283-1 i prEN 15283-2 243

5.3.2.14.5. Elementy gipsowe do sufitów podwieszanych wg EN 14246 247

5.3.2.14.6. Odlewane wyroby gipsowe z dodatkiem włókien wg EN 13815 249

5.3.2.15. Wyroby pomocnicze 252

5.3.2.16. Wymagania dotyczące substancji niebezpiecznych 252

5.3.2.17. Wymagania w zakresie bezpieczeństwa pożarowego 256

5.3.2.18. Wykaz norm europejskich EN 269

5.3.3. Podsumowanie – kierunki zmian w normalizacji krajowej 272

6. Właściwości i zastosowanie spoiw i wyrobów gipsowych w budownictwie 279

6.1. Spoiwa gipsowe 279

6.2. Tynki i gładzie gipsowe 292

6.3. Gipsy i masy szpachlowe 302

6.4. Kleje gipsowe 304

6.5. Podkłady podłogowe 306

6.6. Składniki suchych mieszanek gipsowych 310

6.7. Prefabrykaty gipsowe 317

6.7.1. Płyty gipsowe ścienne 317

6.7.2. Płyty gipsowe z włóknami 319

6.7.3. Płyty gipsowo-kartonowe 322

7. Warunki techniczne wykonania i odbioru prac gipsowych 329

7.1. Prace tynkarskie 333

7.1.1. Wymagania dotyczące materiałów tynkarskich 333

7.1.2. Zasady wykonywania tynków 334

7.1.3. Kontrola przy odbiorze tynków 336

7.1.4. Odbiór tynków 337

7.2. Lekkie ściany działowe 337

7.2.1. Wymagania dotyczące dokumentacji 338

7.2.2. Wymagania dotyczące materiałów 338

7.2.3. Warunki wykonania lekkich ścian działowych 340

7.2.4. Odbiory robót oraz kontrola i badania przy odbiorze 340

7.3. Ściany z płyt gipsowych 343

7.3.1. Wymagania dotyczące materiałów 344

7.3.2. Wytyczne wykonywania ścian z płyt gipsowych 344

7.3.3. Kontrola przy odbiorze ścian z płyt gipsowych 348

7.3.4. Prace wykończeniowe 349

8. Literatura 351

Projektowanie przegród poziomych w budownictwie energooszczędnym
Dachy, stropodachy, podłogi, stropy

Książka "Hydroizolacje w budownictwie" wyjaśnia wiele zjawisk i procesów związanych z zawilgoceniem materiałów budowlanych i elementów budynku. Stanowi pomoc dla ekspertów, projektantów i wykonawców w praktycznym stosowaniu rozwiązań naprawczych i doborze właściwych technologii, które umożliwią wieloletnie użytkowanie pomieszczeń w obiektach budowlanych.

Spis treści
Wstęp / 5
1. Jak wybierać koncepcję uszczelnienia / 8

2. Materiały do wykonania warstw konstrukcji tarasów i balkonów / 22
Warstwa spadkowa / 22
Paroizolacja / 23
Termoizolacja / 24
Izolacja międzywarstwowa oraz izolacja w systemach z drenażowym odprowadzeniem wody / 29
Jastrych dociskowy / 32
Uszczelnienie zespolone (podpłytkowe) / 32
Warstwa użytkowa tarasów i balkonów z powierzchniowym odprowadzeniem wody / 33
Warstwa użytkowa tarasów i balkonów z drenażowym odprowadzeniem wody / 37
Warstwa użytkowa balkonów i tarasów z drenażowym odprowadzeniem wody układana luzem / 38
Planowanie odwodnienia połaci / 39

3. Tarasy z powierzchniowym odprowadzeniem wody / 43
Warstwa spadkowa / 44
Paroizolacja / 45
Termoizolacja / 47
Jastrych dociskowy / 51
Hydroizolacja podpłytkowa / 66
Okładzina ceramiczna / 67

4. Balkony z powierzchniowym odprowadzeniem wody / 69

5. Tarasy naziemne z powierzchniowym odprowadzeniem wody / 74

6. Tarasy nadziemne z drenażowym odprowadzeniem wody / 79
Wariant z okładziną ceramiczną na macie drenującej / 79
Wariant z warstwą użytkową z płyt kamiennych/dekoracyjnych/chodnikowych układanych luzem / 84

7. Balkony z drenażowym odprowadzeniem wody / 91

8. Tarasy naziemne z drenażowym odprowadzeniem wody / 94

9. Tarasy naziemne z drenażowym odprowadzeniem wody w układzie odwróconym / 98
10. Warstwa użytkowa z powłok żywicznych / 105

11. Taras/balkon z balustradą pełną / 119

12. Uszczelnienie progów drzwiowych / 137

13. Warstwa użytkowa z kamieni naturalnych / 154

14. Najczęściej popełniane błędy / 160

Literatura / 168

Podstawą planowania rozwoju sieci elektroenergetycznych jest właściwe wyznaczenie mocy szczytowej, jaką ta sieć będzie przesyłać. Powszechnie do tego celu stosuje się metodę współczynników jednoczesności szczytów, ze względu na jej prostotę i jak się wydaje, intuicyjne zrozumienie. Właśnie to intuicyjne zrozumienie niejednokrotnie rodzi wiele nieporozumień. Projektanci obliczając moc szczytową metodą współczynników jednoczesności traktują otrzymane wyniki jak pewnik. Być może dlatego, że dobór współczynników jednoczesności został usankcjonowany normą P-SEP-E-0002 Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych. Instalacje elektryczne w budynkach mieszkalnych. Podstawy planowania. Tymczasem każda próba określenia przyszłej wartości jakiegoś parametru w przypadku gdy jego wartość zależy od wielu czynników, ma zawsze charakter szacowania, czyli przybliżenia. W przypadku sieci elektroenergetycznych tak właśnie jest

Spis treści
1.       Wprowadzenie / 9
1.1.    Odbiorcy wytycznych / 9
1.2.    Wymagania opracowania instrukcji. Rys historyczny / 10
1.3.    Wykorzystanie instrukcji bezpieczeństwa pożarowego / 12
1.4.    Zarys ogólny wytycznych / 12

2.       Wymagania formalne i merytoryczne / 14
2.1.    Wprowadzenie / 14
2.2.    Rodzaje obiektów, dla których wymagane jest opracowanie IBP / 14
2.3.    Wyjątki / 15
2.4.    Wymagania formalne / 15
2.5.    Wymagania merytoryczne / 16
2.6.    Aktualizacja instrukcji / 18
2.7.    W następnych rozdziałach / 19

3.       Struktura dokumentu / 20
3.1.    Wprowadzenie / 20
3.2.    Struktura dokumentu / 20
3.3.    Edycja dokumentu / 24
3.4.    W następnych rozdziałach / 25

4.      Warunki ochrony przeciwpożarowej / 26
4.1.    Wprowadzenie / 26
4.2.    Zestawienie powierzchni wewnętrznych / 27
4.3.    Grupa wysokości i wysokość budynku / 28
4.4.    Liczba kondygnacji / 29
4.5.    Odległość budynku od obiektów sąsiadujących / 30
4.6.    Parametry pożarowe występujących substancji palnych / 30
4.7.    Przewidywana gęstość obciążenia ogniowego / 32
4.8.    Kategoria zagrożenia ludzi / 33
4.9.    Przewidywana liczba osób w budynku / 34
4.10.    Zagrożenie wybuchem w pomieszczeniach i przestrzeniach zewnętrznych / 35
4.11.    Podział obiektu na strefy pożarowe / 36
4.12.    Klasa odporności pożarowej budynku / 37
4.13.    Klasa odporności ogniowej elementów budynku / 37
4.14.    Stopień rozprzestrzeniania ognia elementów budynku / 38
4.15.    Warunki techniczne ewakuacji / 39
4.16.    Sposób zabezpieczenia przeciwpożarowego instalacji użytkowych / 40
4.17.    Urządzenia przeciwpożarowe zastosowane w budynku / 41
4.18.    Wyposażenie w gaśnice / 42
4.19.    Zaopatrzenie w wodę do zewnętrznego gaszenia pożaru / 43
4.20.    Drogi pożarowe / 44
4.21.    Inne rozwiązania z zakresu ochrony przeciwpożarowej / 46
4.22.    W następnych rozdziałach / 46

5.       Urządzenia przeciwpożarowe i gaśnice – wyposażenie, przegląd i konserwacja / 47
5.1.    Wprowadzenie / 47
5.2.    Określenie wyposażenia w wymagane urządzenia przeciwpożarowe / 47
5.3.    Określenie wyposażenia w wymagane gaśnice / 47
5.4.    Przeglądy i konserwacje urządzeń przeciwpożarowych  i gaśnic / 48
5.5.    Przykłady / 48
5.6.    W następnych rozdziałach / 54

6.       Sposoby postępowania na wypadek pożaru  i innego zagrożenia / 55
6.1.    Wprowadzenie / 55
6.2.    Rodzaje i ogólna charakterystyka zagrożeń / 55
6.3.    Sposoby postępowania na wypadek pożaru  i innego zagrożenia / 55
6.4.    Przykład zapisów procedur postępowania / 56
6.5.    W następnych rozdziałach / 58

7.       Prace niebezpieczne pod względem pożarowym (PNP) / 59
7.1.    Wprowadzenie / 59
7.2.    Prace niebezpieczne pod względem pożarowym.  Wymagania / 59
7.3.    Ogólne podejście do zabezpieczenia PNP / 61
7.4.    Przykładowe wzory dokumentacji PNP / 61
7.5.    W następnych rozdziałach / 65

8.       Ewakuacja ludzi – warunki i organizacja oraz ćwiczenia / 66
8.1.    Wprowadzenie / 66
8.2.    Wymagania w zakresie przeprowadzania ewakuacji / 66
8.3.    Warunki techniczne i organizacja ewakuacji ludzi / 67
8.4.    Zasady organizacji ewakuacji ludzi / 68

W ramach pracy habilitacyjnej opracował metodę odtwarzania izolacji poziomej w istniejących murach z wykorzystaniem iniekcji termohermetycznej. Kapituła konkursu „Cudze chwalicie, swego nie znacie – promocja osiągnięć polskiej nauki” uznała to opracowanie za jedno z 10 najważniejszych osiągnięć naukowych w ostatnich latach w Polsce. Opatentowaną metodę z pozytywnym efektem wdrożono w setkach budynków zabytkowych i niezabytkowych na terenie Polski oraz za granicą.
Autorskie koncepcje w cieplno-wilgotnościowej ochronie budowli, np. opatentowany sposób docieplania budynków od wewnątrz z wykorzystaniem instalacji grzewczej, są weryfikowane w bardzo dobrze wyposażonych i stale udoskonalanych laboratoriach fizyki budowli oraz laboratorium ochrony budowli przed wilgocią i wodą naporową, funkcjonujących w Instytucie Budownictwa UWM.
Autor wykonuje liczne ekspertyzy oraz projekty dotyczące ochrony cieplno-wilgotnościowej budowli. Swoje doświadczenia praktyczne przedstawił w rozdziale XI monografii Budownictwo ogólne, t. 2, Fizyka budowli pod red. prof. Piotra Klemma oraz w monografii Docieplanie budynków od wewnątrz.