PRAWO BUDOWLANE tekst ujednolicony z omówieniem zmian 2026

Autor: Robert Wysocki

e-book Prawo budowlane 2026 wyd. 24 tekst ujednolicony z omówieniem zmian, które wchodzą w życie kolejno od: 1 stycznia, 7 stycznia, 3 czerwca, 1 lipca i 20 września 2026 r.

stan prawny: 1 lutego 2026 r. 

Oficyna Wydawnicza POLCEN prezentuje kolejne 24. wydanie publikacji pt. Prawo budowlane tekst ujednolicony z omówieniem zmian – Najnowsze zmiany, które wchodzą w życie kolejno od: 1 stycznia, 7 stycznia, 3 czerwca, 1 lipca i 20 września 2026 r. Wydanie w formie e-booka. Zmienione przepisy wyróżniono pogrubioną czcionką.

E-book zawiera:

1) test ujednolicony do ustawy Prawo budowlane

2) omówienie zmian

3) skorowidz rzeczowy.

Pozycję tę, znajdującą się w serii przepisów „Z Prawem co Dnia” pod nr 1, adresujemy do szerokiego grona osób zajmujących się przygotowaniem i realizacją obiektów budowlanych. Mamy nadzieję, że spotka się ona z zainteresowaniem inwestorów, projektantów, inspektorów nadzoru inwestorskiego, kierowników budowy i robót oraz deweloperów, a także administratorów i zarządców obiektów budowlanych.

E-book zawiera tekst ujednolicony ustawy Prawo budowlane obejmujący najnowsze zmiany, które zostały wprowadzone:

• Ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1688; ost. zm.: Dz.U. z 2025 r. poz. 527), które wchodzą w życie 1 lipca 2026 r.
• Ustawa z dnia 9 października 2025 r. o zmianie ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2025 r. poz. 1535). Wejście w życie zmian 1 stycznia 2026 r.
• Ustawa z dnia 9 października 2025 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2025 r. poz. 1673). Wejście w życie zmian 3 czerwca 2026 r.
  • Ustawa z dnia 4 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2025 r. poz. 1847), Wejście w życie zmian 1 i 7 stycznia oraz 20 września 2026 r.

W monografii za docelowe rozwiązanie w obszarze sterowania oświetleniem drogowym przyjęto system adaptacyjny, który na podstawie rzeczywistych danych pomiarowych umożliwia dynamiczną regulację poziomu oświetlenia i jego bieżące dostosowanie do aktualnych warunków na drodze. Wdrożenie takich systemów napotyka jednak istotne bariery. Najważniejszą z nich są wysokie nakłady inwestycyjne związane z koniecznością budowy szerokiej sieci czujników pomiarowych oraz doposażenia opraw oświetlenia w indywidualne sterowniki, umożliwiające płynną regulację strumienia świetlnego opraw oświetleniowych (z zachowaniem parametrów jakościowych zasilania, tj. mocy, współczynnika mocy, harmonicznych prądu i napięcia itd.). Niezbędne do spełnienia są również wymagania w zakresie budowy rozwiązań teleinformatycznych, umożliwiających optymalizację oświetlenia przy jednoczesnym zachowaniu odporności i cyberbezpieczeństwa systemu. Dodatkowym wyzwaniem jest brak jednolitych standardów i wytycznych dotyczących implementacji dynamicznego sterowania, a także nieprecyzyjne regulacje prawne odnoszące się do odpowiedzialności w przypadku wystąpienia zdarzeń drogowych. Równolegle problemem pozostaje ograniczona integracja systemów sterowania oświetleniem z rzeczywistymi danymi dotyczącymi uczestników ruchu, obejmującymi zarówno pojazdy, rowerzystów, jak i pieszych. Istotne znaczenie mają również informacje o warunkach atmosferycznych, takich jak opady atmosferyczne, lub zdarzenia występujące na sąsiednich drogach, które mogą wpływać na zachowania użytkowników dróg. Dopiero kompleksowa integracja różnorodnych danych umożliwi skuteczne wdrażanie adaptacyjnych algorytmów sterowania, które potrafią optymalnie dostosowywać poziom oświetlenia do dynamicznie zmieniających się potrzeb na drodze w ujęciu zarządzania całym oświetlanym obszarem.

Metafizyka miasta.

Niniejszy tom „Poradnika zarządcy nieruchomości” powstał jako kontynuacja tomu pierwszego, a jego celem jest dążenie do standaryzacji zawodu zarządcy nieruchomości. Przedstawione materiały stanowią gotowe szablony dokumentacji i procedur, z których korzystanie nie tylko ułatwi proces administrowania nieruchomościami, ale jednocześnie zminimalizuje możliwość popełniania błędów czy uchybień.

Zarządca wykonuje czynności zawodowe w ramach własnej działalności zawodowej, często zatrudniając administratorów albo sam jest pracownikiem zatrudnionym na umowę o pracę. Informacje zawarte w podręczniku stanowią zestawienie najważniejszych praw i czynności, których znajomość jest nieodzowna w zarządzaniu nieruchomościami.

W rozdziale pierwszym podano najważniejsze wybrane fragmenty Kodeksu pracy, następnie podstawowe zasady BHP, które zainteresują każdego zarządcę zatrudniającego pracowników.

W rozdziale drugim przedstawiono kilkadziesiąt najważniejszych instrukcji czynności obiektowych, jak również obsługi urządzeń z którymi spotykam się w procesie zarządzania nieruchomościami.

W rozdziale trzecim umieszczono szablony podstawowych regulaminów wewnętrznych optymalizujących czas i koszty administrowania nieruchomościami. Przedstawione wzorce zostały opracowane w oparciu o aktualne przepisy prawa, a przedstawione zasady są uniwersalne.

W rozdziale czwartym znajdziemy szablony protokołów zdawczo-odbiorczych.

W rozdziale piątym zostały przygotowane projekty-szablony gotowych uchwał dla wspólnoty mieszkaniowej.

Więcej przydatnych wzorów szablonów, instrukcji, interpretacji czy arkuszy kalkulacyjnych, znajdziecie Państwo na stronie www.konieczny-biegły.pl

Wojciech Jan Konieczny

W książce omówiono podstawowe zasady zapewnienia trwałości konstrukcjom żelbetonowym, z uwzględnieniem aktualnego stanu wiedzy w tym zakresie.W pracy przedstawiono przyczyny degradacji betonu w tym zjawiska karbonatyzacji i wnikania chlorków ze środowiska.Podano także sposoby kontroli postępu procesów niszczenia oraz omówiono metody naprawy niewielkich uszkodzeń istniejących konstrukcji.

Niejednokrotnie już podnoszono, że polskie budownictwo drewniane jest jednym z najważniejszych i najbardziej zajmujących tematów, jak ie
ma przed sobą nasza historya sztuki. Mówiąc, polskie budownictwo dre­wniane, powiadamy bezmała tyle, co: polska rodzima architektura.
W prawdzie w świeckich czy kościelnych budowlach murowanych, które zapożyczaliśmy w każdej epoce z zagranicy, razem z całem słowni­ctwem murarskiem ,wyrobiliśmy tu i owdzie pewne specyficznie nasze cechy, wycisnęliśmy na nich pewne piętno wyodrębniające je od podo­bnych budowli włoskich czy niemieckich: ale jest to tylko nieznaczny indywidualizm w przerobieniu typów ogólnoświatowych, których ko­lebką były Kraje obce. Mówiąc o budowlach murowanych, mamy do czynienia jedynie z „architekturą w Polsce, podczas gdy architektury polskiej, tj. tej, która się na naszym gruncie od zarodka rozwinęła
i z natury rzeczy rodzimy charakter najlepiej zachowała, szukać na­leży w budownictwie drewnianem. Tę rolę gra ono nie tylko u nas,
nigdzie jednak może, z wyjątkiem Norwegii, a po części Rosyi, drzewo nie ma w stosunku do innych technik tak doniosłego, ja k w Polsce,
znaczenia. Do X IV wieku jest ono prawie wyłącznym materyałem budo­wlanym a i po Kazimierzu Wielkim , Polska murowana ogranicza
się jeszcze przez kilka stuleci do kościołów, zamków, obwarowań i zna­czniejszych zabudowań miejskich. Zwrot przeciwny budownictwu dre­wnianemu najsilniej się zaznacza od X V III wieku. W X IX -ty m giną w oczach całe szeregi drewnianych kościółków, dworków, spichlerzy,
płoną całe miasteczka z podcieniami, zastępowane już odtąd lichą ce­glaną budową bez żadnego charakteru. Od połowy tego stulecia odzy­wają się tu i owdzie głosy nawołujące do ochraniania tych zabytków, do utrwalania ich za pomocą rysunków, do badania całego tego tak bo­gatego a tak szybko niknącego, materyału.

Sekcja jest najważniejszym problemem projektowym budynku mieszkalnego. Analiza jej rzutu, elewacji i przekroju pozwala ocenić spójność witruwiańskiej triady na konkretnym przykładzie. Relacja układu funkcjonalnego z konstrukcją i wynikającymi z niej kosztami budowy jest czytelna w obrębie jednej sekcji. Jasność tej relacji w formie widzianej z zewnątrz w dużej mierze świadczy o jakości architektonicznej budynku. Fasada stanowi styk budynku z jego otoczeniem, stając się zarazem elementem przestrzeni publicznej. Forma mieszkania jest więc pośrednio elementem przestrzeni wspólnej. Jej architektoniczny wyraz uzależniony jest od układu funkcjonalnego mieszkań, kontekstu otoczenia, panującego stylu oraz autorskich rozwiązań architektów. W ponad stuletniej historii polskiej architektury mieszkaniowej wielorodzinnej ten problem rozwiązywany był na różne sposoby. Na przykładzie wyodrębnionej sekcji można go dostrzec w czystej postaci.

Celem pracy jest określenie doraźnych i reologicznych właściwości mechanicznych betonu lekkiego na wybranego typu kruszywie spiekanym. Materiał do wytwarzania kruszywa pochodzi z recyklingu popiołów z elektrowni, po których przetworzeniu uzyskuje się granulat, jest to więc produkt ekologiczny.

Drzewne materiały konstrukcyjne.

Zasady stosowania i oceny zamocowań łączników stalowych w podłożach z betonu ze zbrojeniem rozproszonym. Wytyczne 506/2025.. Kazimierz Konieczny

Instrukcje, Wytyczne, Poradniki. Instytut Techniki Budowlanej. Warszawa 2025

W wytycznych przedstawiono wymagania jakie powinny być spełnione przy wykonywaniu zamocowań łącznikami do podłoży z betonu ze zbrojeniem rozproszonym. Podano zależność matematyczną do teoretycznej oceny nośności zamocowań, w tym wartości współczynnika k ustalone na podstawie badań przeprowadzonych w ITB. Współczynnik k jest niezbędny do oceny tej nośności w betonie zbrojonym różną ilością włókien stalowych. Przedstawiono również metody oceny zamocowań. W końcowej części wytycznych opisano warunki wprowadzania stalowych łączników do obrotu lub udostępniania na rynku zgodnie z ustawą o wyrobach budowlanych.

W poradniku przestawiono zestaw metod badawczych ciekłych środków do pielęgnacji betonu. Metody te mogą być stosowane przez producentów preparatów do określenia ich właściwości i sprawdzania przydatności do zastosowań w budownictwie. Badania środków do pielęgnacji betonu podzielono na dwie grupy: metody dotyczące właściwości fizyko-chemicznych środków do pielęgnacji oraz metody dotyczące właściwości betonów z naniesionymi środkami do pielęgnacji. Zalecenia opracowano na podstawie badań własnych autorów na temat wpływu środków do pielęgnacji na cechy użytkowe betonu. Poradnik przeznaczony jest m.in. dla producentów środków to pielęgnacji betonu, producentów betonu, wykonawców konstrukcji betonowych oraz inwestorów.

Diagnostyka, rewitalizacja i monitoring zabytkowych obiektów budowlanych to interdyscyplinarne, uporządkowane kompendium wiedzy, w którym przedstawiono praktyczne sposoby naprawy zabytkowych obiektów budowlanych z wyeksponowaniem ich słabych i mocnych stron. Obok tradycyjnych metod badań zaprezentowano nowoczesne metody i techniki. Szczegółowo omówione tu zostały różne rozwiązania oraz ich konsekwencje, zarówno pozytywne, jak i negatywne. Autor wykorzystał aktualną wiedzę naukową oraz bardzo bogate doświadczenie inżynierskie nabyte w trakcie wieloletnich badań naukowych prowadzonych na obiektach zabytkowych i w czasie długoletniej obserwacji skutków zastosowanych przez siebie rozwiązań. Podjął również próbę uporządkowania wytycznych dotyczących działań naprawczych. W swoich badaniach posługiwał się zarówno metodami tradycyjnymi, jak i nowoczesnymi technikami symulacyjno-obliczeniowymi, szeroko opisanym w książce. Prosty i jasny język wywodu oraz szczegółowo opisane przypadki sprawiają, że książka ma wyjątkowe walory dydaktyczne. Jest adresowana do studentów kierunków budowlanych i architektonicznych, pracowników uczelni zajmujących się tematyką badawczą rewitalizacji zabytków nieruchomych, a przede wszystkim do inżynierów-praktyków, którzy na co dzień mierzą się z trudnymi wyzwaniami ratowania i modernizacji dziedzictwa.

Treści przedstawione w skrypcie dostosowano do aktualnych potrzeb wynikających ze zmieniających się warunków ekonomiczno-gospodarczych, społecznych oraz kulturowo-przyrodniczych. Omówiono proces scalenia i wymiany gruntów oraz jego wpływ na wielofunkcyjny, zrównoważony rozwój obszarów wiejskich. Przedstawiono zasady projektowania rozwiązań funkcjonalno-przestrzennych obrębu wiejskiego, mające na celu między innymi poprawę układu komunikacyjnego, regulacji stosunków wodnych oraz wskazanie obszaru na wydzielenie użyteczności publicznej z uwzględnieniem zmiany struktury własności działek ewidencyjnych. Daje to szerszy pogląd na możliwości zrównoważonego i wielofunkcyjnego rozwoju obszarów wiejskich.

W książce przedstawiono monograficzny przegląd aktualnych informacji na temat niskoemisyjnych cementów, spoiw i betonów. Oprócz informacji o najnowszych badaniach naukowych w tym zakresie, książka zawiera szereg istotnych informacji poradnikowych i praktycznych ułatwiających zrozumienie idei zrównoważonego budownictwa, ze szczególnym uwzględnieniem obszarów związanych z faktycznym obniżeniem śladu węglowego cementu i betonu.
Książka przeznaczona jest przede wszystkim dla specjalistów pionów technicznych i technologicznych zajmujących się produkcją cementu i betonu, inżynierów budownictwa oraz pracowników naukowych, dydaktycznych. Z treści zawartych w książce mogą także korzystać doktoranci i studenci kierunków technicznych z obszaru budownictwa, inżynierii materiałowej i chemii stosowanej.

[…]prof. dr hab. inż. Wojciech Franus
Politechnika Lubelska